Vrijheid van meningsuiting: van kwaad tot erger?

 

Vrijheid van meningsuiting is door de sociale media misschien wel makkelijker dan ooit. Het heeft echter ook steeds grotere gevolgen, wat zelfs reikt tot in de rechtsspraak. Gaat het van kwaad tot erger met de vrijheid van meningsuiting?

Op het eerste gezicht lijken Theo Maassen en de kopschoppers van Eindhoven niets met elkaar gemeen te hebben. Toch zijn er overeenkomsten te vinden. Waar de cabaretier Theo Maassen in zijn show Van Kwaad tot Erger benadrukt dat er aan de vrijheid van meningsuiting ook een verantwoordelijkheid vastzit, hebben de kopschoppers van Eindhoven ondervonden wat veel uitingen van anderen tot gevolg kan hebben. 

De groep van acht jongens tussen de 15 en 19 jaar die bekend zijn komen te staan als de kopschoppers van Eindhoven, komen in het nieuws nadat zij op 4 januari 2013 tijdens een stapavondje een 22-jarige student in elkaar slaan. Het schoppen tegen het hoofd van het slachtoffer gaat nog door als hij al bewusteloos op de grond ligt. Beelden van het incident worden uitgezonden op 21 januari 2013 tijdens een opsporingsprogramma van Omroep Brabant. Doordat de beelden schokkend zijn, volgen er heftige reacties, waarvan vele op de sociale media. Uiteindelijk komen vier van de acht verdachten terecht te staan. De rechter heeft in het vonnis meegenomen dat de uitzending van de beelden én de klopjacht op de verdachten via sociale media een ernstige inbreuk op de privacy van de verdachten vormen. Hierdoor heeft de rechter strafvermindering toegepast.

 


  

 

Men kan stellen dat in het voorbeeld van de Eindhovense kopschoppers de sociale media op meerdere fronten een rol hebben gespeeld. Niet alleen hebben de sociale media waarschijnlijk invloed gehad op het feit dat de verdachten zich gemeld hebben bij de politie, ook is er een duidelijke invloed op de uitspraak van de rechter. Dit belicht deels het dilemma van de huidige sociale media. Aan de ene kant kan er via de sociale media snel informatie verspreid worden, wat bijvoorbeeld tot meer getuigenissen kan leiden. Aan de andere kant is het delen van teveel (persoonlijke) informatie via de sociale media een inbreuk op de privacy, wat ertoe kan leiden dat er strafvermindering wordt toegepast.  

Sociale media maken het niet alleen mogelijk om ongefilterde informatie te delen, ook wordt de informatie steeds sneller gedeeld en bereikt het steeds grotere delen van de wereld. Hierdoor is het ook makkelijker voor andere nieuwsmedia om het nieuws op te pikken en hierop in te spelen. Dit is wat er op kleine schaal gebeurd is met de Eindhovense kopschoppers. Door het uitzenden van de beelden door Omroep Brabant en de ophef die over deze beelden is ontstaan op de sociale media, is het voorval in het hele land bekend geworden. 

De ophef op de sociale media heeft dus zowel bijgedragen aan het arresteren van de verdachten, als aan de toegewezen strafvermindering. Hier ligt een deel van de verantwoordelijkheid waar Theo Maassen in zijn show op wijst. Het is inderdaad heel makkelijk om via internet, wel of niet anoniem, een mening te verkondingen, maar deze mening kan ook gevolgen hebben. Het veroordelen, zoals bij de Eindhovense kopschoppers, is heel makkelijk via sociale media. Het heeft echter als gevolg dat het publiek het recht al deels in eigen hand neemt door de verdachten schuldig te verklaren. De rechter vond dat de verdachten door alle ophef al gestraft waren en woog dat mee in zijn strafmaat.  

Het is dan ook niet onterecht dat Theo Maassen wijst op de verantwoordelijkheden die bij de vrijheid van meningsuiting horen. Het uiten van een mening brengt gevolgen met zich mee. Mensen moeten hiervan op de hoogte zijn en moeten zich realiseren dat er hiermee ook verantwoordelijkheid kleeft aan het uiten van een mening. Het uiten van een mening via de sociale media is dus niet zo vrijblijvend en zonder gevolgen als dat het kan voelen.   

Door Sanne van Helmondt


De kopschoppers van Eindhoven - 7 oktober 2014 - SocialMediaDNA

Social Media, Political Change, and Human Rights - 2012 - Sarah Joseph

Foto: Nomada Digital

 

 

Contact

Uw naam
Geen naam

Uw Email
Geen (geldige) email

Bericht
Geen bericht.


Invalid Input

Opening hours

Openings hours
 
Leiden: Elke dag van 11:00 - 17:00
 
The Hague: 
Maandag 12.00-17.00
Dinsdag Closed
Woensdag 12.00-17.00
Donderdag 10.00-17.00
Vrijdag 12.00-16.00
Weekend Closed