Geloofwaardigheid van het Cambodja-tribunaal is ver te zoeken

Het regime van de Rode Khmer was verantwoordelijk voor het uitroeien van een kwart van de Cambodjanen in de periode van 1975 tot 1979. In 2004 kwam er tot opluchting van de Cambodjaanse bevolking eindelijk een tribunaal waarin de kopstukken van de Rode Khmer vervolgd worden. Helaas is het functioneren van het tribunaal ver onder de maat…

De genocide die plaatsvond in Cambodja tussen 1975 en 1979 is misschien wel een van de meest onderbelichte gebeurtenissen in de moderne geschiedenis. De verantwoordelijke voor deze genocide is een extreem communistische groep genaamd de Rode Khmer. De gruwelijke wandaden die plaatsvonden tijdens het regime van de Rode Khmer wreken nog steeds bij de Cambodjanen. Vooral omdat oude kopstukken van het regime nooit berecht waren voor de misdrijven die zij hebben gepleegd. In 2004 kwam hier een einde aan doordat het Cambodja- tribunaal werd opgericht door de VN. Het tribunaal zou de kopstukken van de Rode Khmer met een eerlijk proces berechten, maar dit heeft in de praktijk anders uitgepakt. Het tribunaal wordt enorm bekritiseerd door internationale juristen, omdat de geloofwaardigheid onder druk staat.

Door Romy Bruijnzeel, 16 november 2017

De Rode Khmer is een extreem communistische groep die de macht greep in Cambodja na de omverwerping van het regime van Lon Nol in 1975. Het voornaamste doel van de Rode Khmer was om het volk van Cambodja her op te voeden en terug te gaan naar een volledig zelfvoorzienende staat waarin iedereen gelijk is. Onder leiding van Pol Pot werden steden ontruimd en werd het volk gedwongen op collectieve boerderijen te wonen. Iedereen die sympathiseerde met de regering van Lon Nol werd direct geëxecuteerd. Ook intellectuelen hadden het zwaar te verduren. Op het land moest elke dag twaalf tot veertien uur gewerkt worden waardoor velen stierven door honger en uitputting. Naar schatting is de Rode Khmer verantwoordelijk voor de dood van zo’n twee miljoen Cambodjanen (toen een kwart van de bevolking). Het regime werd in 1979 verdreven door de Vietnamezen, de traditionele aartsvijand van de Rode Khmer.

Het Cambodja- tribunaal
Op aandringen van de VN werd in 2004 het Cambodja-tribunaal opgericht. Het gerechtshof moest zorgen voor de berechting van de grootste misdadigers uit de tijd van de Rode Khmer. Het tot stand komen van dit tribunaal ging erg moeizaam, omdat de Cambodjaanse regering niet meewerkte. De regering heeft namelijk nog steeds banden met de Rode Khmer. De status van het tribunaal is dan ook niet ideaal. Het heeft geen internationale status en valt formeel onder het Cambodjaanse rechtsstelsel. Een ander gebrek is dat de internationale rechters in de minderheid zijn. Daarbij mag het tribunaal alleen rechtspreken over de allerhoogste leiders die misdaden hebben gepleegd tussen 1975 en 1979.

 

 

 

Politieke inmenging
De betrouwbaarheid van het tribunaal staat onder druk. De gang van zaken in het tribunaal zou teveel gestuurd worden door de Cambodjaanse overheid. In het verleden stapten verschillende internationale rechters op om deze reden. Zo ook de Zwitser Laurent Kasper-Ansermet. Hij deed onderzoek naar twee personen, maar kon onvoldoende zijn werk doen omdat hij voortdurend werd tegengewerkt door de regering. De Canadese aanklager Robert Petit stapte ook op en noemde de overheidsbemoeienis in het tribunaal ‘’zeer zorgwekkend’’. Ook de Nederlandse advocaten Michiel Pestman en Victor Koppe doen hun beklag over de politieke inmenging in de documentaire Defending Brother No. 2 van de VPRO.

In deze documentaire worden de twee Nederlandse advocaten gevolgd in een van de grootste internationale strafzaken sinds het Proces van Neurenberg. Victor Koppe en Michiel Pestman verdedigen een van de kopstukken van de Rode Khmer, Nuon Chea. Pestman trekt al snel zijn handen van de zaak af, omdat hij niet serieus genomen wordt in de strijd om een eerlijk proces te voeren. Koppe neemt de zaak van Pestman over en struikelt over hetzelfde probleem. Een eerlijk proces lijkt onmogelijk in het tribunaal. Toch gaat Koppe door met de zaak, maar het bleek niet de jongensdroom die hij voor ogen had. Het Cambodja-tribunaal heeft de ervaren advocaat een inzicht gegeven: ‘’Het recht werkt alleen maar als het niet politiek is. Als het niet gaat om conflicten tussen overwinnaars en verliezers.’’

Hoewel de oprichting van het Cambodja- tribunaal een stap in de goede richting was, functioneert het tribunaal niet zoals een internationaal gerechtshof zou moeten functioneren. De politieke inmenging en de onevenredige verdeling van internationale rechters schaden de geloofwaardigheid van het tribunaal enorm. Zoals Victor Koppe het omschrijft na jaren voor het Cambodja-tribunaal gewerkt te hebben: ‘’Ik was vroeger een groot voorstander van tribunalen en internationaal strafrecht, maar ik wil er nu niets meer mee te maken hebben.’’


Defending Brother No.2 – 17 oktober 2017 – VPRO.nl

Een film waarvan je wilt dat kijkers er toevallig op stuiten – 18 oktober 2017 – nrc.nl

Opnieuw internationale rechter weg bij Cambodja-Tribunaal – 17 februari 2016 – ad.nl

Foto: Euronews 

Twitter

Comité van Aanbeveling

Drs. Henri Lenferink
Burgemeester Leiden

Prof. mr. Carel Stolker
Rector Magnificus Universiteit Leiden

Prof. dr. Joop van Holsteyn
Bijzonder Hoogleraar Kiezersonderzoek Universiteit Leiden
 
Prof. dr. G.A. Irwin
Professor Emeritus Politiek Gedrag en Methodologie Universiteit Leiden

Dr. Alexander Rinnooy Kan
Oud-voorzitter Sociaal Economische Raad

Mevr. Gerdi Verbeet
Oud-voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Agenda

dinsdag 23 april, 21:00 -
Borrel The Hague
woensdag 24 april
Open Air Lecture
donderdag 25 april, 20:00 -
Pubquiz
zaterdag 27 april, 14:00 - 17:00
Kingsday- I'm on a Boat
 
  • Binnenland

  • Buitenland

  • Onderwijs

  • Debat

  • IAPSS

  • Faciliteiten

  • Acquisitie

  • Almanak

  • Promotie

  • EJW

  • Kasco

  • AlleJaars

  • International Relations and Organizations (IRO)

Contact

Uw naam
Geen naam

Uw Email
Geen (geldige) email

Bericht
Geen bericht.


Invalid Input

Partners

Independer
 
Autoverzekering vergelijken
 
Energie vergelijken
 
Autoverzekering
  LOGGGO
  Geld.nl logo wit blauw Copy3x

 

 

Opening hours

Openings hours
Leiden and The Hague
 
Monday 10:00-17:00
Tuesday* 10:00-17:00
Wednesday 10:00-17:00
Thursday 13:00-17:00
Friday 10:00-17:00
Weekend Closed
 
 * Op donderdag heeft het bestuur tot 13:00 vergadering
On Thursday the room is closed due weekly boardmeetings until 13:00